website Groen!Plus
Home | Colloquium | verslag

lettergrootte aanpassen

Jong Groen! en Groen!Plus:

Naar een pact tussen generaties?

de voorzitterstafel met Hugo en Elke Decruyenaere die de organisatie strak in de hand hielden.

Gent - Jong Groen! en Groen!Plus organiseerden een colloquium omtrent de vraag: hoe "overleven" we samen? De vraag hoe we samen naar een pact kunnen gaan, was nog wat prematuur. In Gent werden alvast een aantal bruikbare elementen aangedragen die de discussie kunnen voeden.

Dirk Geldof (Politieke Cel Groen!) vroeg zich af of we naar een groeiende apartheid, dan wel een groeiende verbondenheid gaan?(hier klikken voor de diavoorstelling)Of ook nog: naar een maatschappij van hyperactieven? Het generatiepact weegt in dat opzicht té licht, want te sterk toegespitst op betaalbaarheid i.p.v. dialoog en overleg. Het resultaat was polarisatie i.p.v. solidariteit.

Peter Thyssen aan het woord.

Peter Thyssen (docent U.A.) onderscheidt er vier types van solidariteit.
De oudste is de groepssolidariteit, die verzwakt als de groep té groot wordt. Instrumentale solidariteit veronderstelt gift en wedergift: voor wat, hoort wat. Kompassionele solidariteit stelt geen voorwaarden, terwijl empathische solidariteit zich baseert op een jij en ik gevoel.
Hier diareportage Jongere, nog actieve ouderen roepen bij jongeren geen kompassie op, terwijl zij die het nodig hebben onzichtbaar zijn. En op empathisch vlak ligt de verhouding tussen grootouders en kleinkinderen beter dan met de eigen kinderen.
Er is dus nog wel wat werk aan de winkel. Thyssen vindt dat inzake groepsgevoel het cijfer 65 best kan vergeten worden. Maar ook dat ouderen moeten inzien dat aan langer leven ook een prijskaartje hangt. Echte hulpbehoevenden moeten zichtbaar worden en tijdskredieten moeten ervoor zorgen dat de generaties elkaar blijven ontmoeten.

Saskia Weemaes aan het woord.

Saskia Weemaes (Federaal Planbureau)Hier klikken waarschuwt ervoor dat het FP niet beschikt over een glazen bol, wel over cijfermateriaal dat bepaalde prognoses mogelijk maakt. Opmerkelijk is wel dat in de toekomst de kosten voor de gezondheidszorg sterker zullen stijgen dan die voor de pensioenen. Om de vergrijzing te financieren zullen eventuele overschotten niet volstaan, er zullen ook budgettaire inspanningen moeten geleverd worden.
Gilbert De Swert hier tekst (ex-Studiedienst ACV) is een scepticus met uitgesproken meningen. Hoe meer de 2de en 3de peiler voor een leefbaar pensioen aan belang inwinnen, hoe minder solidariteit en drang er overblijft om de 1ste peiler te financieren. Overigens vindt De Swert die 2de peiler (het privé pensioensparen) niet zo stevig als hij eruitziet. Immers de sterkte wordt mee bepaald door de beleggingsresultaten… En om te besluiten: loopbaanopbouw wordt in de toekomst een heel persoonlijke opdracht. Uit het daaropvolgend panelgesprek blijkt dat het aandachtige, maar niet al te talrijk opgekomen publiek, zich nog heel wat andere vragen stelt.

Beperkte ruimte voor discussie

Na het lange zwijgen en stilzitten volgt een beperkte ruimte voor discussie.
Solidariteit, O.K., bijt iemand de spits af, maar dan niet enkel hier, maar ook ginder; daarmee doelend op de noordzuidrelatie. Mark Deckers (Groen!Plus) wil solidariteit niet enkel intergenerationeel, maar ook binnen de eigen generatie bekijken. En wat met de evaluatie van het vrijwilligerswerk dat, mocht het wegvallen, grote hiaten in onze samenleving zou veroorzaken? Europa werkt met de promotie van groepsverzekeringen de polarisatie tussen arm en rijk in de hand. Gilbert De Swert ziet heil in een belasting op groeps- en hospitalisatieverzekeringen, i.p.v. de veel te hoge taxatie op loonsverhogingen.
Na het gebruikelijke broodje gezond, verzorgd door de Groen!Plusdames, is het tijd voor een kritische vergelijking tussen het systeem "tijdsparen" en de opbouw van "tijdsrechten".
Philippe Colle (Assuralia en hoogleraar VUB)hier meer gaat ervan uit dat de overheid de kosten van de vergrijzing niet langer alleen aankan en pleit voor een tijdspaarverzekering, gestoeld op dialoog en vrije keuze. Hij ziet hierin een mogelijkheid om de verschillen tussen hoge en lage pensioenen te milderen. Het principe lijkt op het eerste gezicht eenvoudig: tijd wordt omgezet in geld en geld wordt omgezet in tijd. Verlof of overuren (of zelfs een 13de maand!) die de werknemer niet opneemt, komen op een spaarrekening. Later kan die spaarpot aangewend worden voor allerhande time-outs, of als extrapensioen.

Serroyen aan het woord, Colle aan tafel.

Chris Serroyen hier presentatie (Studiedienst ACV) vindt tijdsparen O.K. in de ideale onderneming, of als alle omstandigheden meezitten. Vrij en alleen kiezen, laten we ernstig blijven, vindt spreker. Wat moeten werknemers bv. laten vallen aan verworven rechten?
Ervaring in Nederland (waar tijdsparen in 2006) werd ingevoerd) toont aan dat het systeem enkel interessant is voor hogere inkomens. Je moet kunnen sparen en vrij nemen.
Dirk Geldof bepleit vervolgens een uitdieping van het tijdskrediet ŕ rato van 5 jaar op een 45 jaar durende carričre. Hij ziet een debat met particuliere initiatieven als tijdsparen wel zitten.

Jongeren toch ook even aan bod

Na de koffie is er ruimte voor een panelgesprek gevoed door het middenveld.
Bie Vancraeynest (Vlaamse Jeugdraad) schetst gevat hoe jongeren vandaag denken. Het Assuraliaverhaal maakt bij hen wel een kans, vindt ze. Langer werken? Waarom daar al mee bezig zijn, als je eerst nog aan werk moet geraken? En consuminderen, nog een moeilijker te verkopen verhaal! De vaststelling dat medioren geregeld vakantie nemen en onbezorgd kunnen leven, steekt jongeren en spoort zeker niet aan tot solidariteit.

Tussenkomst vanuit het publiek.

Maar ondanks verschillen in visie hebben jongeren en ouderen ook gemeenschappelijke raakvlakken. Er zijn bv. de open ruimten en het verenigingsleven.

Hervé Devos haalt bijkomende argumenten boven

Hervé Devos (coördinator ABVV-senioren) ziet ook wel wat in tijdsrechten i.p.v. tijdsparen. Op voorwaarde dat er geen afbreuk wordt gedaan aan gelijkgestelde dagen bij de bepaling van het pensioen. Christel Verhas (Studiedienst Gezinsbond) laat verstek gaan en daardoor zou kamerlid Wouter De Vriendt moeten afronden met een pleidooi voor "ontspannen loopbanen" en "volwaardige pensioenen", als hefboom voor solidariteit tussen generaties. Maar Wouter is elders weerhouden, dus neemt Dirk Geldof diens rol over.hierbij de tekst die Wouter voorbereid had
Dirk beklemtoont 4 punten.
1. Een versterking van de eerste pensioenpeiler (als tegengewicht voor de 2de en 3de privé peilers).
2. Meer dan 0,5% die voor welvaartsvastheid voorzien zijn door het Planbureau.
3. Belangrijk discussiepunt: hoe organiseren we onze levensloopbaan? Waarbij Groen!, naast een uitdieping van privé tijdsrechten, ook het behoud van de collectieve rechten bepleit.
4. Het intergenerationeel debat moet oog hebben voor het geheel, dus niet in stukjes gevoerd worden.


Walter Decoene